Vet in de gootsteen in Leiden: zo voorkom je een verstopping
Vet in de gootsteen is een van de meest voorkomende oorzaken van een verstopte keukenafvoer, en het verraderlijke is dat je het probleem pas merkt als het al flink is opgebouwd. Een restje braadvet uit de koekenpan, de olie uit een blik tonijn of het vet van een ovenschotel: het lijkt onschuldig om dat met wat heet water door de gootsteen te spoelen. In de leiding koelt het vet echter af, wordt het hard en blijft het aan de binnenwand plakken. Laag voor laag ontstaat zo een vettige prop die uiteindelijk de hele afvoer dichtzet.
In dit artikel lees je hoe je een vetverstopping herkent, waarom vet zo hardnekkig is, wat je zelf kunt doen, wat je met frituurvet doet en wanneer je een ontstoppingsbedrijf in Leiden belt. Dat geldt voor een kleine keuken in een bovenwoning aan de Kaiserstraat net zo goed als voor een gezinswoning in de Merenwijk of in Roodenburg.
Zo herken je een gootsteen die dichtslibt met vet
Een vetverstopping ontstaat geleidelijk, dus er zijn meestal al een tijd signalen voordat de gootsteen helemaal dichtzit.
- Het water loopt steeds langzamer weg, vooral na de afwas of als je een pan leeggiet.
- Je hoort een slurpend of gorgelend geluid uit de afvoer.
- Er komt een ranzige, zure lucht uit het putje, vooral als de keuken warm is.
- In het putje of de sifon zie je een witte of grijze, vettige substantie.
- Als je de vaatwasser of wasmachine laat lopen, komt er water omhoog in de gootsteen.
Dat laatste signaal is belangrijk. In veel keukens zijn de vaatwasser en soms ook de wasmachine aangesloten op dezelfde afvoer als de gootsteen. Als het water van die apparaten terugkomt in de spoelbak, zit de verstopping meestal niet in de sifon maar verderop in de leiding.
Oorzaken: waarom zet vet de afvoer dicht?
Het gaat bijna nooit om één grote hoeveelheid vet, maar om kleine beetjes die zich opstapelen.
Vet stolt als het afkoelt
Warm vet is vloeibaar en lijkt prima weg te lopen. Zodra het in de koudere leiding komt, koelt het af en wordt het weer vast. Dat gebeurt al in de sifon onder de gootsteen en in het eerste stuk leiding. Ook als je er heet water achteraan giet, schuift het vet vaak maar een klein stukje op, om iets verder alsnog te stollen. Vooral leidingen die langs een koude buitenmuur, door een kruipruimte of door een onverwarmde ruimte lopen, zijn daar gevoelig voor.
Vet bindt zich aan etensresten en zeep
Vet blijft niet alleen aan de wand plakken, het werkt ook als lijm voor andere resten. Rijstkorrels, koffiedik, groenteresten, kruimels en zeepresten uit afwasmiddel blijven in de vetlaag hangen. Afwasmiddel maakt vet tijdelijk los, maar zodra het verdund en afgekoeld is, kan het vet zich alsnog weer afzetten.
Frituurvet en olie
Gebruikt frituurvet of frituurolie is in een keer een grote hoeveelheid. Wie dat door de gootsteen of de wc giet, vraagt bijna om een verstopping. Ook vloeibare olie, zoals zonnebloemolie of olijfolie, is niet onschuldig: die blijft weliswaar vloeibaar, maar hecht zich in de leiding aan andere resten en vormt samen met zeep een plakkerige laag.
Weinig afschot en veel bochten
Een keukenafvoer met veel bochten, een lange horizontale leiding of te weinig afschot is extra gevoelig. Het water stroomt daar langzamer, waardoor vet en resten meer kans krijgen om te blijven liggen.
Wat je veilig zelf kunt doen
Zit de gootsteen nog niet helemaal dicht, of zit de verstopping vermoedelijk in de sifon, dan kun je zelf een aantal stappen proberen. Doe handschoenen aan en zet een emmer klaar.
- Maak de spoelbak leeg. Schep staand water zo veel mogelijk weg, zodat je beter kunt werken en niet morst.
- Gebruik heet water met afwasmiddel. Giet een flinke scheut afwasmiddel in het putje en daarna een ketel heet water. Laat het een tijdje inwerken. Gebruik bij een kunststof afvoer liever heet kraanwater dan kokend water, omdat kokend water koppelingen en kunststof op den duur kan vervormen.
- Gebruik soda. Huishoudsoda lost vet op een milde manier op. Strooi een paar eetlepels in het putje, spoel na met heet water en laat het inwerken. Dit werkt vooral bij een beginnende vetlaag.
- Ploppen. Zet een gootsteenplopper op het putje, dek de overloopopening af met een natte doek en pomp een aantal keer krachtig.
- Maak de sifon schoon. Zet de emmer onder de sifon, draai de koppelingen met de hand los en haal de sifon eruit. Spoel hem schoon met heet water en een afwasborstel en controleer of de rubberen ringen goed zitten voordat je hem weer terugplaatst.
- Gebruik een ontstoppingsveer. Is de sifon schoon en loopt het water nog steeds slecht weg, dan kun je een handveer in de leiding naar de muur draaien om de prop los te maken.
Veel mensen gebruiken baking soda met azijn. Dat bruist flink, maar bij een stevige vetprop is het effect beperkt.
Wees voorzichtig met agressieve chemische ontstoppers. Ze kunnen vet weliswaar oplossen, maar ze zijn bijtend, ontwikkelen soms warmte en dampen en kunnen koppelingen en rubbers aantasten. Werken ze niet, dan staat er een gevaarlijk mengsel in je gootsteen, ook voor de ontstopper die daarna moet komen.
Wat doe je met frituurvet en braadvet?
De beste manier om een vetverstopping te voorkomen, is vet helemaal niet in de afvoer laten komen. Dat is eenvoudiger dan het klinkt:
- Frituurvet en frituurolie: laat het vet volledig afkoelen, giet het terug in de originele verpakking of in een afsluitbare plastic fles en lever het in bij een inzamelpunt voor frituurvet. Kijk bij de gemeente Leiden of bij je supermarkt waar je gebruikt frituurvet kunt inleveren. Vast frituurvet kun je laten stollen en in de verpakking inleveren.
- Braadvet in de pan: laat het even stollen en veeg het met keukenpapier uit de pan. Het papier gooi je bij het restafval.
- Olie uit potjes en blikken: giet die niet in de gootsteen, maar laat ze opnemen door een stukje keukenpapier of een oude krant.
- Vette borden en ovenschalen: veeg ze eerst schoon met papier voordat je ze afwast of in de vaatwasser zet.
Gebruik daarnaast een zeefje in het putje om etensresten op te vangen en gooi koffiedik bij het groente- en fruitafval in plaats van in de gootsteen. Zo geef je vet minder om zich aan te hechten.
Wanneer bel je een ontstoppingsbedrijf?
Soms kom je er zelf niet uit, omdat een vetprop verderop in de leiding met huis-tuin-en-keukenmiddelen niet te bereiken is. Bel een ontstoppingsbedrijf als:
- de gootsteen na het schoonmaken van de sifon nog steeds niet goed wegloopt;
- het water van de vaatwasser of wasmachine terugkomt in de spoelbak;
- de verstopping steeds terugkomt, ook als je goed oplet wat je weggiet;
- je last hebt van een aanhoudende ranzige lucht uit de afvoer;
- andere afvoeren in huis ook traag worden;
- je de sifon niet los krijgt of bang bent iets te beschadigen.
Een ontstopper kan de leiding met professioneel gereedschap reinigen. Bij vet werkt een hogedrukreiniger vaak goed, omdat die de vetlaag van de binnenwand afspoelt in plaats van er alleen een gat in te prikken.
Riool Ontstoppen Leiden helpt in alle wijken van de stad, van Groenoord en Leiden-Zuid tot de Pieterswijk, en ook in omliggende gemeenten zoals Leiderdorp en Oegstgeest. Je belt 24/7 met 071-2001296 en vaak staat er dezelfde dag een ontstopper bij je op de stoep.
Wat kost het ontstoppen van een gootsteen in Leiden?
Bij Riool Ontstoppen Leiden weet je vooraf waar je aan toe bent. Je krijgt een vaste prijs voordat er gewerkt wordt. De tarieven zijn inclusief BTW en er worden geen voorrijkosten in rekening gebracht.
- Afvoer of gootsteen ontstoppen: vanaf €89
- Hoofdriool ontstoppen: vanaf €149, als de vetprop verderop in het riool blijkt te zitten
- Spoedtoeslag buiten kantooruren: €40
De uiteindelijke prijs hangt af van waar de verstopping zit en hoe hardnekkig de vetlaag is. Dat wordt vooraf met je besproken.
Kom je er zelf niet uit?
24/7 bereikbaar, geen voorrijkosten.
Veelgestelde vragen
Kan ik vet wegspoelen met heel veel heet water?
Dat helpt maar tijdelijk. Heet water maakt het vet vloeibaar, maar verderop in de leiding koelt het af en zet het zich alsnog vast. Je verplaatst de vetprop dus eigenlijk alleen een stukje, vaak naar een plek die moeilijker bereikbaar is. Veeg vet liever eerst met keukenpapier uit pannen en van borden.
Waar lever ik in Leiden gebruikt frituurvet in?
Laat het vet afkoelen, doe het in een goed afgesloten fles of de originele verpakking en lever het in bij een inzamelpunt. Op de website van de gemeente Leiden vind je waar je terecht kunt, en ook veel supermarkten nemen gebruikt frituurvet in. Giet het in elk geval nooit door de gootsteen of de wc.
Is vloeibare olie minder schadelijk dan vast vet?
Een beetje, maar niet genoeg om het zonder zorgen weg te spoelen. Olie stolt minder snel, maar hecht zich wel aan zeepresten en etensresten en kan de afvoer net zo goed dichtzetten.
Helpen enzymreinigers of biologische afvoerreinigers tegen vet?
Ze kunnen als onderhoudsmiddel helpen om een dunne vetlaag af te breken, mits je ze regelmatig en volgens de gebruiksaanwijzing gebruikt. Bij een afvoer die al dichtzit, werken ze te langzaam. Dan is mechanisch reinigen, met een plopper, ontstoppingsveer of hogedrukreiniger, de betere keuze.
Waarom ruikt mijn gootsteen ranzig, ook als hij nog wel wegloopt?
Een ranzige of zure lucht komt vaak van vet en etensresten die in de sifon of het eerste stuk leiding aan het bederven zijn. Het schoonmaken van de sifon lost dat meestal op. Komt de lucht snel terug, dan zit er waarschijnlijk een vetlaag verderop in de leiding, en is het slim om die te laten reinigen voordat er een echte verstopping ontstaat.